Canada chính thức thông qua Bill C-12
Canada chính thức thông qua Bill C-12: Thay đổi lớn trong hệ thống nhập cư và tị nạn
Ngày 26/03/2026, Chính phủ Immigration, Refugees and Citizenship Canada xác nhận Bill C-12 (Strengthening Canada’s Immigration System and Borders Act) đã nhận Royal Assent và chính thức trở thành luật. Đạo luật này đưa ra các điều chỉnh quan trọng nhằm củng cố và hiện đại hóa hệ thống nhập cư và tị nạn của Canada, tập trung vào 4 nhóm thay đổi chính:
1. Điều kiện mới đối với hồ sơ tị nạn
Các quy định mới sẽ áp dụng cho tất cả hồ sơ nộp từ ngày 03/06/2025, bao gồm:
- Hồ sơ xin tị nạn nộp sau 1 năm kể từ lần nhập cảnh đầu tiên vào Canada (từ 24/06/2020) sẽ không được chuyển đến Immigration and Refugee Board of Canada để xét duyệt.
- Người nhập cảnh trái phép qua biên giới Canada–Mỹ và nộp hồ sơ sau 14 ngày cũng sẽ không đủ điều kiện xét duyệt.
Những thay đổi này nhằm:
- Giảm áp lực lên hệ thống tị nạn
- Ngăn chặn việc lợi dụng tị nạn như con đường thay thế nhập cư hợp pháp
- Tăng tính kiểm soát và minh bạch
Dù không đủ điều kiện, đương đơn vẫn có thể tiếp cận Pre-Removal Risk Assessment (PRRA) để đảm bảo không bị trục xuất về nơi có nguy cơ bị bức hại.
2. Hiện đại hóa quy trình tị nạn
Chính phủ Canada sẽ triển khai các cải cách nhằm nâng cao hiệu quả xử lý hồ sơ:
- Đơn giản hóa quy trình nộp hồ sơ online
- Chỉ chuyển các hồ sơ đầy đủ và sẵn sàng xét xử đến IRB
- Hồ sơ chỉ được xét khi đương đơn có mặt tại Canada
- Hồ sơ sẽ bị coi là từ bỏ nếu đương đơn tự rời Canada trước khi có quyết định
- Loại bỏ các hồ sơ không còn hoạt động
- Đẩy nhanh quy trình rút hồ sơ và rời khỏi Canada
- Bổ nhiệm người đại diện hỗ trợ cho nhóm yếu thế (trẻ vị thành niên, người không hiểu quy trình)
3. Tăng cường chia sẻ thông tin nội bộ
IRCC được trao quyền pháp lý rõ ràng để chia sẻ dữ liệu với các cơ quan trong nước:
- Chia sẻ thông tin về danh tính, tình trạng cư trú và giấy tờ nhập cư
- Tăng khả năng phối hợp giữa liên bang và tỉnh bang
- Cho phép sử dụng dữ liệu giữa các chương trình (ví dụ: từ PR sang quốc tịch)
Các cơ chế bảo mật được thiết lập nghiêm ngặt:
- Chỉ chia sẻ khi có thỏa thuận chính thức
- Tuân thủ quyền riêng tư và Hiến chương Canada
- Không chia sẻ ra nước ngoài nếu không có sự cho phép của IRCC
4. Quyền kiểm soát hồ sơ và giấy tờ nhập cư
Chính phủ Canada có thêm công cụ để quản lý các loại giấy tờ như:
- Visa
- Electronic Travel Authorization (eTA)
- Work Permit / Study Permit
Trong trường hợp vì lợi ích công cộng (gian lận, an ninh, sức khỏe…), chính phủ có thể:
- Tạm dừng hoặc hủy xử lý hồ sơ
- Đình chỉ hoặc thay đổi hàng loạt giấy tờ nhập cư
Các quyết định này:
- Phải được phê duyệt bởi Hội đồng Nội các
- Công bố trên Canada Gazette
- Báo cáo trước Quốc hội
Tổng kết
Bill C-12 đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách nhập cư của Canada, với định hướng:
- Siết chặt hệ thống tị nạn
- Tăng tốc xử lý hồ sơ
- Nâng cao tính minh bạch và kiểm soát
Những thay đổi này được kỳ vọng sẽ giúp hệ thống nhập cư Canada trở nên hiệu quả, bền vững và có khả năng ứng phó tốt hơn với các biến động toàn cầu.
